BMWElektrische auto’s zijn stil en comfortabel. Dat is prettig voor inzittenden en vermindert het verkeerslawaai. Maar bij lage snelheid heeft die stilte ook een keerzijde: voetgangers en fietsers horen een elektrische auto soms pas laat aankomen.
Niet bewezen
Uit onderzoek van verkeersveiligheidsinstituut Vias blijkt dat elektrische en hybride auto’s bij lage snelheden moeilijker waarneembaar kunnen zijn dan auto’s met een klassieke verbrandingsmotor. Vooral voor blinde en slechtziende mensen is dat belangrijk, omdat zij sterker op hun gehoor vertrouwen om te bepalen of een voertuig nadert, uit welke richting het komt en hoe snel het rijdt. In 2025 was bij 42% van de letselongevallen waarbij een elektrische auto betrokken was, ook een voetganger of fietser betrokken. Voor alle auto’s samen bedroeg dat aandeel 27%. Vias benadrukt wel dat daarmee niet bewezen is dat het lagere geluidsniveau de oorzaak is. Het kan wel een van de factoren zijn.
Verplicht waarschuwingsgeluid
Omdat een elektromotor bij lage snelheid nauwelijks hoorbaar is, moeten nieuwe elektrische auto’s in Europa een kunstmatig waarschuwingsgeluid produceren. Dat systeem heet AVAS, voluit Acoustic Vehicle Alerting System. AVAS is vooral bedoeld voor lage snelheden, wanneer motorgeluid, banden en rijwind nog weinig geluid produceren. Volgens Vias werkt het systeem echter niet bij elk model even goed. Zowel het volume als de klank verschilt sterk van merk tot merk. Daardoor is het geluid soms niet duidelijk genoeg of niet meteen herkenbaar als een naderende auto. Vias voerde daarom geluidsmetingen uit met zowel elektrische auto’s als auto’s met een verbrandingsmotor. Daarnaast luisterden 70 proefpersonen, van wie de helft blind of slechtziend was, naar naderende voertuigen bij verschillende snelheden en niveaus van achtergrondgeluid. Vooral bij 10 km/u werden elektrische en hybride auto’s vaker niet opgemerkt dan auto’s met een verbrandingsmotor. Bij hogere snelheden wordt het verschil kleiner. Vanaf ongeveer 20 à 30 km/u worden het afrolgeluid van de banden, de aandrijving en de rijwind steeds duidelijker hoorbaar.
Herkenbaarder, maar niet luider dan nodig
Vias pleit daarom voor duidelijkere Europese regels. Het minimale geluidsniveau van AVAS zou volgens het instituut iets hoger mogen liggen en de geluiden van verschillende merken zouden beter op elkaar moeten worden afgestemd. Dat betekent niet dat elektrische auto’s opnieuw veel lawaai moeten maken. Het doel is vooral dat voetgangers en fietsers sneller herkennen dat er een voertuig nadert en beter kunnen inschatten vanwaar het komt.
Extra opletten bij stapvoets rijden
Voor bestuurders van een elektrische of hybride auto blijft extra aandacht dus belangrijk op parkings, in woonstraten en op andere plaatsen waar veel voetgangers en fietsers dicht bij het verkeer komen. Ga er bij langzaam manoeuvreren niet automatisch van uit dat anderen je auto hebben gehoord. Matig je snelheid, anticipeer en probeer bij twijfel oogcontact te maken met andere weggebruikers. (New Mobility News)
